Dünya Gıda Dergisi - 2014/Haziran

Son Sayı

Dünya Gıda Arşivi

ARŞİV

Faydalı Bağlantılar

T.C Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı
Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü
İhracat Bilgi Platformu
T.C Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı
FAO
KOSGEB
TMMOB Gıda Mühendisleri Odası
TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası
Türkiye Gıda Sanayi İşverenleri Sendikası
Türkiye Gıda Dernekleri Federasyonu


ANKET

 
Gıda Güvenliği konusunda en çok şüphe duyduğunuz ürün grubu hangisi?
 
Kırmızı ve beyaz et ürünleri
Bakliyat ve hububatlar
Tatlı ve Unlu Mamüller
İçecekler
Süt Ürünleri



Yazım Kuralları

“Tarım Bakanlığının adının değişmesi yetmez, anlayış değişmeli”

Gıda Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu Başkanı Atakan Günay, taslağın yasalaşmasıyla birlikte, tarımsal ve bitkisel birincil üretimdeki sorunlar gün geçtikçe yoğunlaşırken, Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü’nün kapatılmasıyla başlayan küçülme sürecinin, bakanlığın bir çok biriminin ve yönetici kadrolarının ortadan kaldırılması anlayışıyla sürdürülmek istendiğini söyledi.

Gıda Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu Başkanı Atakan Günay, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı’nın adının değişmesi ile birlikte anlayışların da değişmesi gerektiğini ve oluşum sürecinde ilgili meslek odaları ve sivil toplum örgütlerinin görüşlerinin değerlendirilmesinin yanı sıra, hazırlık aşamalarında yer almaları gerektiğini söyledi. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı’nın, adının, teşkilatının ve kadro yapısının değişimini amaçlayan Tarım ve Gıda Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Yasa Tasarısı, Biyogüvenlik Yasa Tasarısı, Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Yasa Tasarısı taslaklarının Oda’ya gönderilmediğini ifade eden Günay, hazırlık aşamalarında yer almalarının akılcı bir yol olacağını söyledi. Günay, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı’nın adının Tarım ve Gıda Bakanlığı olarak değiştirilmesini Dünya Gıda Dergisi’ne değerlendirdi: “Tarım ve Gıda Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Tasarısı Taslağı ile, 441 sayılı Tarım ve Köyişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname yürürlükten kaldırılmaktadır. Taslağın yasalaşmasıyla birlikte, tarımsal ve bitkisel birincil üretimdeki sorunlar gün geçtikçe yoğunlaşırken, Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü’nün kapatılmasıyla başlayan küçülme sürecinin, bakanlığın bir çok biriminin ve yönetici kadrolarının ortadan kaldırılması anlayışıyla sürdürülmek istenmektedir. Tüm bu adımlar, dünyada değişimin hızlandığı, küreselleşme ve rekabetin arttığı, tarımın sadece üretimle sınırlanmadığı, tarımın yeniden yapılandırılması ve AB kazanımları ile uyumlu hale getirilmesi vb gerekçelere dayandırılmaktadır. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, tarımsal ve hayvansal birincil üretim ve denetimde yetkilidir. Bakanlığın, Gümrük Birliği anlaşması uyarınca 1995, özellikle 2004 yılından bu yana ikincil üretimde, yani gıda üretim ve denetiminde de tek yetkili olmasına ve aradan yaklaşık 15 yıl geçmesine karşın, var olan birimleri ve kadro yapısı ile sorunların çözülmesi bir yana, daha da karmaşıklaşmıştır” diye konuştu. Kronik sorunlar bir türlü çözülmüyor Son yıllarda, tütün, şeker pancarı vb bir dizi üründe desteklemenin azalması bir yana üretimde sınırlamalar getirildi. Son olarak, dünya piyasasında önemli bir ağırlığa sahip fındıkta destekleme politikalarının ve üretimin sınırlandırılmasına yönelik yaşanan değişimler endişe verici boyuta ulaştı. Bakanlığın, tarımda, tarım alanlarının yapılaşmaya açılması, ailelerin bölünmesine bağlı olarak toprakların küçülmesi, toprakların yıpranması ve verimsizleşmesi, girdi maliyetinin yükselmesi, yeterli AR-GE desteği verilmemesi vb. nedenlerle sorunları çözemediğini belirten Günay, “Bitkisel ilaç konusunda bırakın izlenebilirlik sağlamayı, ilaç kullanımına ilişkin yeterli denetimleri gerçekleştirememiştir. Hemen her yıl dışsatımda yaşanmakta olan bitkisel ilaç kalıntıları, hem ekonomik kayba, hem de ülke olarak imaj kaybına neden olmaktadır. Hayvansal birincil üretimde de sorunlar, bitkisel üretimde yaşanan sorunlardan daha az değildir. Verimlilikten denetime kadar bir çok sorunda, kayda değer bir adım atılamamaktadır. Bugün yurt içinde tüketilen etin küçümsenmeyecek bir kısmı kaçak olup, denetim dışı biçimde tüketime sunulmaktadır. İkincil üretimde yani işlenmiş gıda maddesi üretiminde sorunlar daha karmaşık düzeydedir. Tarımsal ve hayvansal birincil üretimde temel denilebilecek sorunları çözemeyen bakanlık, işlenmiş gıda maddesi üretim ve denetiminde de ne yazık ki başarılı olamamıştır” dedi. Denetimler gerektiği gibi yapılmıyor Gıda maddesi üretimi yapmakta olan üretim yerlerinin önemli bir kısmının kayıt dışı ya da merdiven altı dediğimiz işletmelerden oluştuğunu dile getiren Günay, kayıt altında olan işletmelerin önemli bir kısmının ise mevzuatta öngörülen sıklıkta denetlenmediğini söyledi. Günay sözlerine şöyle devam etti: “Bakanlık, 6-8 milyon nüfuslu bir AB ülkesindeki denetim elemanı sayısından az, 5 bin 500 denetim elemanı ile geçen yıl 350 bin işyerini denetlediğinden övgü ile söz etmektedir. İlgili Mevzuat hükümleri uyarınca, veteriner hekim, gıda, ziraat, kimya mühendisi, kimyager, biyolog ve teknisyenlerden oluşan meslek grupları denetim elemanı tanımı kapsamındadır. Müsteşardan, müsteşar yardımcılarından, genel müdür ve yardımcılarından, daire başkanlarından, tarım il müdürü ve yardımcılarından, il kontrol laboratuvarı müdür ve yardımcılarından, şube müdürlerinden, laboratuvarlardaki analistlerden, masa başında görev yapan elemana kadar her personel, 5 bin 500 denetim elemanı içinde yer almaktadır. Söz konusu mesleklerden, veteriner hekim ve ziraat mühendislerinden yaklaşık 3 bin personelin bitkisel ve hayvansal birincil üretimde, başka deyişle kırsal kalkınma alanında; yaklaşık bin personelin bürokrasi ve analiz alanında görev yaptıkları göz önüne alındığında, denetim kurallarına göre en az iki kişilik ekiple denetim yapılması zorunluluğu gereği, arta kalan bin 500 elemanla yani 750 ekiple, 350 bin işyerinin denetlendiği bilgisi inandırıcı olmaktan uzaktır. Üstelik, Türkiye’de yaklaşık 50 bin üretim yeri ve 500 binden çok satış ve toplu tüketim yeri olduğu gerçeği göz önüne alındığında, ortaya çıkan tablo düşündürücüdür.”