Dünya Gıda Dergisi - 2014/Haziran

Son Sayı

Dünya Gıda Arşivi

ARŞİV

Faydalı Bağlantılar

T.C Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı
Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü
İhracat Bilgi Platformu
T.C Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı
FAO
KOSGEB
TMMOB Gıda Mühendisleri Odası
TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası
Türkiye Gıda Sanayi İşverenleri Sendikası
Türkiye Gıda Dernekleri Federasyonu


ANKET

 
Gıda Güvenliği konusunda en çok şüphe duyduğunuz ürün grubu hangisi?
 
Kırmızı ve beyaz et ürünleri
Bakliyat ve hububatlar
Tatlı ve Unlu Mamüller
İçecekler
Süt Ürünleri



Yazım Kuralları

İSO'nun en büyük 500 sanayi kuruluşu listesinde; Gıda firmaları topl

İSO

Türkiye'de gıda sanayiinin büyük bir potansiyel teşkil ettiğini kaydeden Necdet Buzbaş, sektörün ancak hammadde girdilerinin tamamına yakınını temin ettiği tarım sektöründeki sorunların çözülmesi ile potansiyelini harekete geçirebileceğini söyledi Türkiye'nin en büyük 500 büyük sanayi kuruluşu içinde gıda firmaları toplam sayı itibariyle birinci sırada. En büyük 500 sanayi kuruluşunun 75'ini gıda firması oluşturuyor.

Türkiye'de gıda sanayiinin büyük bir potansiyel teşkil ettiğini kaydeden Necdet Buzbaş, sektörün ancak hammadde girdilerinin tamamına yakınını temin ettiği tarım sektöründeki sorunların çözülmesi ile potansiyelini harekete geçirebileceğini söyledi Türkiye'nin en büyük 500 büyük sanayi kuruluşu içinde gıda firmaları toplam sayı itibariyle birinci sırada. En büyük 500 sanayi kuruluşunun 75'ini gıda firması oluşturuyor. İstanbul Sanayi Odası (ISO) bu yıl 38'incisini hazırladığı Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu'nu 26 Temmuz'da açıkladı. Söz konusu araştırmada; Türkiye ekonomisinin yanı sıra gıda sektörünün de durumu gözler önüne seriliyor. Türkiye Gıda İşverenleri Sendikası Genel Başkanı Necdet Buzbaş, Dünya Gıda'ya araştırmayı gıda sektörü penceresinden değerlendirdi. Buzbaş, “500 Büyük Sanayi Kuruluşu içinde yer alan gıda firması sayısı 75. Alkollü içecekler ve tütün sanayi bu değerlendirmenin dışında tutuldu. Bir önceki yıl aynı listede yer alan gıda firması sayısı 86 idi. 75 gıda şirketinin 7'si kamu kuruluşu, 68'i özel kuruluş. Listeye giren 75 kuruluşun, 13'ü yağ, 9'u fındık, 6'sı beyaz et, 6'sı un, 5'i şeker, 4'ü süt ve süt mamulleri üreten firmalardan oluşuyor. İlk 50'ye giren gıda firması sayısı 6; bunun da 2'si kamu, 4'ü özel kuruluştur. Geçen yıl ilk 50'ye giren gıda şirketi sayısı 3 idi. 75 gıda şirketinin üretimden satışlar toplamı 2005 yılı için 17 milyar 173 milyon 369 bin 838 YTL, 2004 yılı için 16 milyar 105 milyon 522 bin 249 YTL olup, artış ise yüzde 6.6” şeklinde bilgi verdi. Sektörde ihracatın çok düşük olduğunu kaydeden Buzbaş, “İhracat daha ziyade tarımsal ürünlere dayanıyor. 2005 yılı toplam tarım ürünleri ihracatı olan 9 milyar 577 milyon 444 bin doların, 4 milyar 425 milyon 867 bin dolarlık kısmını işlenmiş tarım ürünleri oluşturuyor. 500 büyük sanayi kuruluşu içindeki 75 gıda firmasının ihracatı 1 milyar 878 milyon 612 bin dolar; bu rakam Türkiye gıda ihracatının yüzde 42.44'ine denk geliyor” dedi. Sektör borçlu....... Gıda sanayiinde sermayenin yetersiz olduğunu belirten Buzbaş, faaliyetlerin borçlanma yoluyla gerçekleştiğini söyledi. Buzbaş: “Firmaların toplam varlıklarının yüzde 47'si oranında borçları var. Geçen yıl bu oran yüzde 51 idi. 4 puanlık bir düzelme söz konusu. Toplam borçların yüzde 79'u kısa vadeli. Geçen yıl bu oran yüzde 75 idi. Kısa vadeli borçlanmanın arttığı görülüyor” dedi. İstihdamı tarım-gıda ve hizmet sektörü artıracak “Geçen yıl yüzde 6.5 olan satış karlılığı, ürünlere yapılacak zammı pazar kaldırmadığından ve girdi maliyetlerinin artması nedeniyle yüzde 5.3'e düştü” diyen Buzbaş kârlılığın giderek düşme eğiliminin şirketlerin yeni yatırım yapmasının önünü tıkadığını söyledi. Türkiye'nin bugün en önemli sorunlarından birisinin istihdam olduğunu söyleyen Buzbaş, sorunu aşmak için yeni yatırımların yapılmasının şart olduğunu söyledi. Buzbaş, “Türkiye, son üç yılda yüzde 7.7'lik bir büyüme hızı yakalamış olmasına karşın işsizlik oranı hâlâ yüzde 10'lar seviyesinde; nerede ise sabit kaldı. Gelişen sanayiinin oluşturduğu istihdam, nüfus artışı ve kırsal kesimden katılıma cevap vermekten uzak görünüyor. Esasen mevcut sanayiinin verimlilik arttırma adına uyguladığı projeler nedeniyle istihdamı azaltma yönünde hareket ettikleri de ayrı bir gerçektir. 500 büyük sanayi kuruluşunun toplam istihdamı 514 bin 642 kişidir. Gıda sektöründe istihdam edilen kişi sayısı ise geçen yıl göre arttı. Geçen yıl listede bulunan üç gıda şirketinde toplam çalışan sayısı 31 bin 13 iken bu yıl bu rakam 35 bin 626'ya ulaşarak yüzde 14.8'lik istihdam artışı sağlandı. Yeni yatırımlar yapılmadığı sürece bu sayının artması beklenemez. İstihdamı arttıracak gerçek adres entegre çalışan tarım-gıda ve hizmet sektörleri olacak”

Küçük firma sayısı azalıyor  

Listede yer alan 75 gıda şirketinin büyüklükleri incelenip 2004 yılı ile kıyaslama yapıldığında;       
YTL	                            2005	2004
500.000.000 üstü	                  6	3
500 – 250.000.000 arası	19	15
250 – 100.000.000 arası	31	33
100 – 50.000.000 arası	19	35
.Küçük gıda şirketlerinin sayıca azaldığı ancak orta ölçeklilerin de büyüme yönünde kendilerini geliştirdikleri ortaya çıkıyor.                                                                                       
Fındık şirketleri önde 

	                    2004 Sıra No	2005 Sıra No
Durak fındık	             492	211
Sabırlar fındık	             472	341
Altınapa Değirmencilik             484	358
Yavuzlar Fındık	             386	272
Aytaç Dış Ticaret	             360	249
Progıda Tarım	             269	172
Beşler Makarna	             295	202
S.S. Fındık Tarım Koop.           150	77
.En çok sıçrama yapan 50 şirketin içinde 8 tanesi gıda şirketi
En çok düşüş gösteren 50 şirket içinde 7 gıda firması  

                      	         2004 Sıra No	  2005 Sıra No
Amasya Şeker Fabrikası	177	335
Et ve Balık Ürünleri AŞ	281	421
PNS Pendik Nişasta  	                299	422
Della Gıda 	                                213	308
Marmara Zeytin Tarım Satış 
Kooperatifleri Birliği	                384	475
Dardanel Önentaş	                397	483
Birlik Pazarlama	                387	449
.500 Büyük Sanayi Kuruluşu listesinde gıda şirketleri sayısında 11 azalma yaşanırken, ilk 500'e yeni giren 8 firma oldu. Bu firmalar Sofra Yemek Üretim ve Hizmet, Rast Gıda, Küçükbay Yağ ve Deterjan, Verde Yağ Besin, Klas Yağ Gıda, Eksun Gıda Tarım, S.S. Tariş Zeytin ve Zeytinyağı, Özyılmaz Fındık Ticaret Sanayi.
En çok kâr eden ilk 50 şirkette gıda sektörü 

	İlk 50'deki Yeri      500 Büyükdeki       Kâr (YTL)
                                             Yeri  
Unilever	          10	             16                   171.609.702 YTL      
Coca Cola	          21	             26                   103.201.869 YTL
S.S.Fındık Tarım 
Satış Koop           33                77	      64.884.909 YTL
Ülker 	           39	              75	      62.160.213 YTL
Konya Şeker	42          55	      60.446.900 YTL
T.Şeker Fabrika AŞ	44          55	      59.401.594 YTL
.En çok kâr eden ilk 50 şirketin içinde 6 tane gıda şirketi yer alıyor. Bu şirketlerin ikisi kamu, 4'ü özel şirket. Bir önceki yıl da bu listede 3 gıda şirketi yer almıştı.
.500 büyük sanayi şirketinin vergi öncesi dönem kârı olan 8 milyar 723 milyon 901 bin 651 YTL'nin yüzde 5.9'u  6 gıda şirketi tarafından oluşturulmuş durumda.
.En çok ihracat yapan ilk 50 firma içinde geçen yıl iki gıda firması vardı ve toplam 424 milyon 953 bin dolarlık ihracat yapmalarına karşın bu yıl bu sayı bire düştü. 
Gıda sektörünün istihdamdaki yeri
 

En çok işçi çalıştıran ilk 50 firma içinde 5 gıda şirketi yer alıyor
	İlk 50'deki Yeri    500 Büyükteki Yeri   Çalışan Sayısı
Türkiye Şeker Fab. AŞ	1	11	16.445
Çay İşletmeleri AŞ	               4	32	9.586
Sofra Yemek ve Hiz.	             14	218	4.736
Eti Gıda	                             38	117	2.557
C.P. Standart Gıda 	             41	89	2.302
500 büyük sanayi kuruluşunun toplam çalıştırdığı 514 bin  612 kişinin yüzde 6.9'unu bu 5 gıda  şirketi veya Türkiye'deki tüm gıda sanayiinde çalışan 376 bin 331 kişinin yüzde  9.47'si bu beş şirkette çalışıyor.