Gıdaların raf ömrü uzayacak

Sabancı Üniversitesi gıdaların raf ömrünü uzatmaya yardımcı nanokil katkılı ambalaj geliştirdi. Sabancı Üniversitesi Nanoteknoloji Araştırma ve Uygulama Merkezi Araştırmacısı Hayriye Ünal, nanokil katkılı gıda ambalajlarının gıda israfının önlenmesine katkı sağladığını söyledi.

Büşra Sözen

“Geliştirdiğimiz gıda ambalajı, içerdiği kil nanoparçacıklarının farklı işlevleri sayesinde gıdaların tazeliklerini koruma ve raf ömrünü uzatma özelliğine sahiptir” diyen Sabancı Üniversitesi Nanoteknoloji Araştırma ve Uygulama Merkezi Araştırmacısı Hayriye Ünal, “Gıda ambalajı endüstrisinde sıklıkla kullanılan, düşük maliyetli polietilen ve benzeri filmlere dahil edilen kil nanoparçacıkları, sahip oldukları özel yapı ile doğal antibakteriyel ajanların salınımını gerçekleştirebilmektedir. Böylece, ortaya çıkan gıda ambalajı, gıdaların bozulmasına sebep olan bakterilere karşı etkinlik gösterebilmekte; et ve tavuk ürünlerinin daha uzun süre bozulmadan korunmalarını sağlayabilmektedir. Kullanılan kil nanoparçacıkları aynı zamanda meyve ve sebzelerin bozulmasına sebep olan etilen gazını hapsetme özelliğine sahip olduklarından, geliştirilen gıda ambalaj malzemeleri meyve ve sebzelerin daha uzun süre tazeliklerini korumalarını sağlayabilmektedir. Kil nanoparçacıklarının varlığının gıda ambalajlarının su buharı ve oksijen gazı geçirgenliklerini azalttığı; gıdalarda su kaybını ve oksijen gazına bağlı bozulmaları engelleyebildikleri de gözlenmiştir. Geliştirdiğimiz gıda ambalajları test etmiş olduğumuz domates, muz, çilek ve tavuk örneklerinin raf ömrünü uzatma özelliği göstermiştir” dedi.

Proje TÜBİTAK tarafından desteklendi
Çalışmalarının TÜBİTAK tarafından iki sene boyunca desteklendiğini ifade eden Ünal, “Nanokil katkılı gıda ambalajları konusundaki fikirlerimizi TÜBİTAK’ın gıda güvenilirliği konusunda açmış olduğu proje başvuru çağrısı kapsamında bir proje önerisine dönüştürdük ve projemiz TÜBİTAK tarafından iki sene boyunca desteklendi. Çalışmalarımız bu iki sene boyunca, malzeme bilimi, nanoteknoloji ve gıda mühendisliği konusunda uzman araştırmacılardan ve doktora öğrencilerinden oluşan proje ekibimiz tarafından Sabancı Üniversitesi Nanoteknoloji Araştırma ve Uygulama Merkezi laboratuvarlarında sürdürüldü; gıda ambalajının tasarımı, kil nanoparçacıklarının hazırlanması, fonksiyonelleştirilmesi, gıda ambalajlarına dahil edilmesi ve gıdalar üzerindeki test süreçleri tamamlandı” diye konuştu. Hayriye Ünal, “Son yıllarda gıda ambalajları konusundaki araştırmalar ‘aktif gıda ambalajları’ olarak tanımlanan, içerdikleri aktif bileşenler yoluyla gıda ile etkileşime geçerek gıdaların raf ömrünü uzatmayı hedefleyen ambalajlar konusunda yoğunlaşmaktadır. Geliştirdiğimiz nanokil katkılı aktif gıda ambalajlarının gıdaların henüz tüketiciye ulaşmadan, ulaşım aşamasında ve market raflarında bozulmalarının önüne geçilmesi konusunda yüksek bir potansiyele sahip olduklarını düşünmekteyiz. Bu anlamda nanokil katkılı gıda ambalajları hem gıda israfının önlenmesi konusunda katkı sağlayacak hem de gıdaların bozulmasından kaynaklanan ekonomik kayıpları önleyebileceklerdir. Özellikle meyve ve sebzelerin raf ömrünü uzatma özellikleri ile, aktif gıda ambalajları ülkemizin yaş meyve sebze ihracatına da önemli katkılar sağlayacaktır. İncir gibi Türkiye’nin yüksek ihracat potansiyeline sahip olduğu ancak çabuk bozulması nedeniyle ihracatı kısıtlanan ürünlerin ulaşımı sırasında aktif gıda ambalajları ile paketleme büyük önem taşımaktadır” diye ekledi.

Çalışmalar devam ediyor
Nanokil katkılı gıda ambalajlarının sahip olduğu antibakteriyellik özellikleri ile paketlenmiş et ve tavukta hastalıklara sebep olan bakterilerin üremesini engelleyerek, gıda zehirlenmelerinin önlenmesine katkı sağlayacağını belirten Ünal, nanokil katkılı gıda ambalajları konusundaki çalışmalarının devam ettiğini söyleyerek, “Çalışmalarımız laboratuvar ölçeğinde antibakteriyellik, etilen tutuculuk ve bariyer özelliklerinin iyileştirilmesi amacıyla devam etmektedir. Aynı zamanda geliştirdiğimiz teknolojiyi kapsayan patentimizin lisanslanması ve geliştirilen ürünün ticari ölçekte üretilmesi konusunda da gıda ambalajları üreten firmalar ile iş birlikleri oluşturmakta ve Ar-Ge çalışmalarına devam etmekteyiz” ifadelerini kullandı.