Esra Teoman

Esra Teoman

Yaşama Dair

Beynimiz yeni sinir hücreleri üretiyor mu?

Beynimizin sinir hücresi ürettiği bölgesi hipokampustur. Bu bölge bellek, öğrenme, ruhsal ve duygusal durumdan sorumlu olan bölgedir. Ortalama günde 700 yeni sinir hücresi üretildiği tespit edildi. Bu da bizler ancak 50 yaşına geldiğimizde eski...

Esra Teoman Bener

KOÇ / Eğitmen
www.adimkocluk.com


Koçluk çalışmalarına katılanlar bilir. Değişim için bilinçli zihnin yeni düşünce alışkanlığına geçmesi gerekir. İlerlemenin önündeki en önemli engel artık bizlere hizmet etmeyen eski alışkanlıklardır. Eski alışkanlıkların yerini yeni alışkanlıkların alması ile değişim başlar. Bu bir süre içerir. Bu süre sabır ister. İşte bir çok kişi bu sürede vaz geçer ve tekrar bilindik olan tanıdık eski alanına geri döner. Denedim olmadı, insanlar değişmez diye kendince bahanelere sığınır.

Oysa değişim pekala mümkündür.

Bu yazıda sizlere bunun bilimsel tarafının ne olduğunu yazacağım. Mesleğim gereği sinir bilimi ve pozitif psikoloji üzerinde oldukça araştırma yaptım ve zaman geçirdim halen de devam etmekteyim.

Teknolojinin hızı karşısında tıpta da ilerleme oldukça hız kazandı. Son çeyrek zaman diliminde beyin konusunda tüm insanlık tarihi boyunca öğrenilen bilginin belki de ¾ lük kısmı öğrenildi. Hâlâ da öğrenilecek çok şey olduğunu görüyoruz. Ancak sır çözülmeye başlıyor.

Bilinenin tam tersi beynimiz biz yaşadığımız süre boyunca sinir hücresi üretimine devam etmekte. İlginç olan ise bunun bizle olan bağlantısı. Biz yeni sinir hücresi üretimini yapıyoruz veya durduruyoruz. Bu ne anlama geliyor ? Yaptıklarımız ve düşüncelerimiz bunu başarabiliyor. Beyin yaşlanmayabilir ve ölen hücrelerin yerine yenileri gelebilir. Zaten son zamanlarda beyne bağlı çoğu hastalıkların tedavisinde oldukça yol alındı.

Beynimizin sinir hücresi ürettiği bölgesi hipokampustur. Bu bölge bellek, öğrenme, ruhsal ve duygusal durumdan sorumlu olan bölgedir. Ortalama günde 700 yeni sinir hücresi üretildiği tespit edildi. Bu da bizler ancak 50 yaşına geldiğimizde eski sinir hücrelerinin hepsinin yenilendiği anlamına geliyor. Yine son yapılan araştırmalarda beynimizin 40 yaşına gelmeden olgunlaşmadığı görüldü. Hepsi birbirini tamamlar şekilde müthiş bilimsel araştırmalar yapılmakta.

Burada belki de bizi en çok ilgilendiren kısım yeni sinir hücrelerinin oluşmasının bizim elimizde olduğu bilgisidir.

Hipokampus öğrenme ve bellekten sorumlu olduğuna göre unutkanlık yaşla ilgili değil sadece bizim beynimize ne kadar iyi baktığımız ile ilgili. Ayrıca ruhsal bakımdan kendimizi güçsüz hissettiğimizde yine yeni sinir hücrelerinin üretiminde düşüklük olduğunu bilmek ve ona göre bazı yaptıklarımıza dikkat etmek bizi rahatlatacaktır.

YENİ SİNİR HÜCRELERİN ÜRETİMİ İÇİN YAPMAMIZ GEREKENLER;

Mutlaka yeni şeyler öğreneceğiz. (yabancı bir dil, müzik aleti, merak ettiğimiz yeni konular gibi.)
Uykunun beyin üzerindeki etkisi biliniyor. Düzenli ve kaliteli uyku sinir hücrelerinin üretimini artırıyor.
Kaliteli ve güçlü ilişkiler kuracağız. Eşimizle, iş arkadaşlarımızla ve sosyal çevremizle beslendiğimiz yenilendiğimizi hissettiğimiz ilişkilerimizin olması sinir hücrelerinin üretimini artırıyor.
Yaşlanıyoruz artık unutuyorum yerine, yaş almakla beraber biz istersek sinir hücrelerinin üretimini sağlayacağımız gerçeğini unutmayacağız.
Bol ve düzenli yürüyüş, koşu gibi aktiviteler yapacağız.
Düzenli beslenmeye dikkat edeceğiz.

Beslenme biçimimizin aralıklı ve az olmasına özen göstereceğiz. Özellikle omega 3 bakımından zengin somon balığı ile bitter çikolata ve yaban mersini beyin sinir hücreleri açısından yararlı yiyecekler sınıfındalar.

Son yıllarda yine yapılan araştırmalar ruhsal ve zihinsel sağlığın beslenme ile yakın ilişkili olduğunu kanıtladı. Bu arada yalnızca ne yediğimiz değil, yiyeceklerimizin dokusu, yeme zamanımız ve miktarı da bir o kadar önemli.

Kısaca paylaşmaya çalıştığım sinir bilimi hakkında daha fazla bilgi almak isteyenlere en başta Sandrine Thuret’in “You can grow new brain cells. Here’ now” TED konuşmasını öneririm.

Sağlıkla kalın

Mart 2016 sayısının 52.sayfasında yayımlanmıştır.

Yazarın diğer yazıları