Prof.Dr. Semih Ötleş

Prof.Dr. Semih Ötleş

Gıda Kimyası

Elektrolize suyun önemi ve gıda endüstrisinde kullanımı

Semih Ötleş, Begüm Önal Ege Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Gıda Mühendisliği Bölümü





1.Giriş
Gıda kaynaklı hastalıklar tüm dünyada yaygındır. Gıdalar aracılığıyla ortaya çıkan akut enfeksiyonlar ve zehirlenmeler, günümüzde hükümetler ve gıda endüstrisi tarafından 40-50 yıl öncesine göre daha çok önemli bir hale gelmiştir.  Gıda kaynaklı enfeksiyonların Amerika’ da her yıl  76 milyon çeşitli hastalıklara, 300 bin hastaneye yatışa ve 5 bin ölüme neden olduğu tahmin edilmektedir. (Mead ve ark., 1999).

Gıdalar aracılığıyla taşınan hastalıkların görülme riskini en aza indirmek için, güvenli gıda arzını sağlamak gerekir (Chang, 2003). Tehlike Analizi Kritik Kontrol Noktaları (HACCP) olarak ifade edilen kontrol sistemi ilk olarak 1970'li yılların başında gıda güvenliğini sağlamak amacıyla geliştirilmiştir. Bu sistem gıda güvenliğinin sağlanmasında sistemli bir yaklaşım getirmiştir  (Altuğ ve ark., 2011). Tehlike Analizi Kritik Kontrol Noktası (HACCP) sistemi pek çok gıda işletmesinde uygulanmasına rağmen, gıdalar aracılığıyla taşınan hastalık etmenleri gıda sektöründe ortaya çıkmıştır ( Poçan ve ark., 2011).

1980’lerin ortalarından itibaren, elektrolize su tıbbi ürün olarak Japonya’da kullanımı için onaylanmıştır. Geliştirilen elektrolize suyun ilk formu asidik bir çeşit olmuş ve Japonya' da  gıda endüstrisi tarafından hızla kabul edilmiştir (Hati ve ark., 2012). Güçlü asidik elektrolize su veya elektrolize güçlü asit sulu çözeltisi olarak da bilinen elektrolize oksitleyici su, Japonya’da son birkaç yıldır kullanılan yeni bir antimikrobiyal maddedir.  Elektrolize suyun, Escherichia coli O157:H7 , Listeria monocytogenes, Bacillus cereus ve Salmonella gibi çeşitli patojenik bakteriler üzerinde güçlü bakterisidal ( bakteri yok edici ) etkiye sahip olduğu bildirilmiştir (Liao ve ark., 2007).  Elektrolize su, son yıllarda tarım alanında, diş hekimliği, tıp ve gıda sanayinde dezenfaktan olarak kullanılarak büyük bir önem kazanmıştır (Huang ve ark., 2007).  İnsan bağışıklığı yetersizlik virüsü ve hepatit B virüsünü dezenfekte eder aynı zamanda birçok mantar türlerinin çimlenmesini azaltıcı etkiye sahiptir (Morita ve ark., 2000; Buck ve ark., 2002).  Elektrolize su,  glutaraldehit, sodyum hipoklorit ve asetik asit gibi çoğu geleneksel koruyucu ajanlara göre daha az pahalı, daha az tehlikeli ve etkinliği daha iyidir. Gıdalarda elektrolize suyun uygulanması halinde klor kalıntısına rastlanmadığı belirtilmektedir  (Anon., 1998) . 


2. Tarihsel Süreç

Nicholson ve Carlisle elektrolitik su parçalanmasını ilk olarak keşfettikleri zaman, suyun elektrolizi 1800 yılında erken ilk sanayi devrimi olarak başlamıştır. 1902 yılı itibariyle, 400'den fazla endüstriyel boyutta su elektroliz üniteleri işlev görmekteydi. 1939 yılında 10,000  Nm3 H2/sa  kapasiteli  ilk büyük su elektroliz tesisi faaliyete geçmiştir. 1948 yılında ilk endüstriyel basınçlı elektrolizör Zdansky / Lonza tarafından üretilmiştir. 1966 yılında ilk katı polimer elektrolit sistemi (SPE) inşa edilmiş ve 1972 yılında ilk katı oksit su ünitesi geliştirilmiştir. 1978 yılında ilk gelişmiş alkali sistemleri kullanılmaya başlanmıştır. Günümüzde bu sistemler yerini Dupont ve diğer üreticiler tarafından geliştirilen, su elektroliz birimleri ve yakıt hücreleri için de kullanılabilen proton değişim membranlarına bırakmıştır. Bu değişim yüksek ısıda oksitleme teknolojisi alanındaki ilerlemeler ve alkali su elektrolizerlerindeki optimizasyonlar ve yapısal geliştirmeler sayesinde gerçekleşmiştir (Zoulias ve ark., 2012).



3.Elektrolize Suyun Üretimi ve Özellikleri

Elektroliz; elektrik akımı yardımıyla bir sıvı içinde çözünmüş kimyasal bileşiklerin ayrıştırılması işlemidir. Elektroliz, elektrik akımının elektrolit içinde iletilmesiyle gerçekleşir. Suyun elektrolit olarak kullanılması durumunda gerçekleşen ayrıştırma işlemine “suyun elektrolizi” denir. Bu olay sonucunda oluşan suya da  “elektrolize su” denilir ( Poçan ve ark., 2011). Elektrolize su başlangıçta Japonya’da geliştirilmiştir. (Shimizu ve Hurusawa, 1992). Pek çok patojen bakteriler üzerinde güçlü bir bakterisidal etkiye sahip olduğu yapılan çalışmalarda tespit edilmiştir.  Elektrolize su, elektrolitik bir hücre içerisinden seyreltilmiş tuz çözeltisi geçirilmesiyle üretilmektedir.  Elektrolize su, bir zar ile anot ve katot olmak üzere 2 elektrota ayrılır. Elektroliz; yükseltgenme indirgenme reaksiyonları temeline dayanmaktadır. Kimyasal reaksiyonlarda, elektronların bir molekülden diğerine nakledilmesine, yükseltgenme indirgenme veya redoks reaksiyonları denilmektedir ( Poçan ve ark., 2011).  Katot redoks tepkimelerinde indirgenmenin gerçekleştiği elektrot ve anot ise yükseltgenmenin gerçekleştiği elektrottur. Elektrotların mevcut gerilimleri ile, seyreltilmiş tuz çözeltisi içerisindeki klorür ve hidroksit gibi negatif yüklü iyonlar anot elektrotunda doğru hareket ederler ve elektronlarını bırakırlar. Bu olayın sonucunda oksijen gazı, klor gazı, hipoklorit iyonu, hipokloröz asit ve hidroklorik aside dönüşürler. Hidrojen ve sodyum gibi pozitif yüklü iyonlar, elektronları almak için katot elektrotuna doğru hareket ederler ve hidrojen gazı ve sodyum hidroksit haline gelirler. (Hsu, 2005). Birim zamanda üretilen gazların miktarı, elektrokimyasal hücre içerisinden geçen akımla doğrudan ilişkilidir. (Zoulias ve ark., 2012). Elektrolize su iki farklı çeşit olarak aynı anda üretilmektedir. Düşük pH (2,3-2,7)  ve yüksek oksitlenme- indirgenme potansiyeline (YİP > 1000) sahip elektrolize edilmiş asit çözeltisi, yüksek oranda çözünmüş oksijen ve serbest klor ( konsantrasyonu elektrolize oksitleyici su makinesine bağlıdır) içerir. Katot tarafından oluşturulur (Huang ve ark., 2007). Bakteriyel dezenfektan olarak kullanılabilir ( Poçan ve ark., 2011) . Yüksek pH (10,0- 11,5) ve düşük oksitlenme- indirgenme potansiyeline (YİP 800-900) sahip olan elektrolize su “alkali elektrolize su” olarak adlandırılır. Yüksek oranda çözünmüş hidrojen içerir ve katot tarafından oluşturulur (Huang ve ark., 2007). Güçlü indirgenme potansiyeline sahip olan elektrolize edilmiş alkali elektrolize su gıdaları temizleyici olarak ve kesme tahtaları veya diğer mutfak eşyalarında kir ve yağı çıkarmak için kullanılabilir  ( Huang ve ark., 2007; Poçan ve ark., 2011).  






Elektrolize suyun üretim şeması Şekil 1'de verilmiştir.


Pozitif Kutup:  2H2O          4H+ +  O2     +  4e?
                        
                           2NaCl          Cl2       + 2e–  +  2Na+

                           Cl2 + H2O         HCl + HOCl


 Negatif Kutup:  2H2O  + 2e–         2OH–  + H2    
 
                             2NaCl + 2OH–          2NaOH + Cl–





Şekil 1: Elektrolize Suyun Üretim Şeması (Özer ve Kılıç, 2012’den alınmıştır)



4. Elektrolize Su Üretimi İçin Kullanılan Sistemler

Ticari olarak kullanılan elektrolize su jeneratörleri, kendi otomatik kontrol sistemlerine bağlı olarak 3 ana tür olarak sınıflandırılabilir. 1.tip elektrolize su jeneratörleri ARV ve Amano şirketleri tarafından üretilmektedir. Cihaz gerilim veya akımları otomatik bir şekilde ayarlarken, kullanıcıların tuzlu suyun akış hızını kendilerinin seçmelerine olanak sağlar. 2. tip jeneratörler Hoshizaki şirketi tarafından üretilmektedir. Bu tip jeneratörlerde, makine tuzlu suyun akış hızını ayarlarken, kullanıcıların akım veya gerilimlerinin kendilerinin seçmelerine olanak sağlar. (Huang ve ark., 2008). Elektrolize suyun üretilmesi sodyum klorür içeren hücre içine bipolar membranlar ile ayrılmış inert pozitif ve negatif yüklü platin elektrotların yerleştirilmesi ile gerçekleştirilir. Yüzde 12 NaCl içeren tuzlu su ile deiyonize su elektrolize su jeneratörlerine pompalanır. (ROX Water Elec- trolyzer, Hoshizaki America, Inc., Peachtree City, GA). Elektrotların mevcut olan gerilimleriyle, farklı özelliklere sahip iki farklı su çeşidi üretilir. 1. Bazik elektrolize su: 11.6 pH ve oksitlenme-indirgenme potansiyeline (YİP )795 mV sahiptir. 2. Asidik elektrolize su: 2,3- 2,7 pH aralığı, oksitlenme- indirgenme potansiyeli (YİP) 1150 mV, 50 ppm'e yakın serbest klor içerir (Hati ve ark., 2012).  3. tip elektrolize su jeneratörleri Toyo ve Nippon Intek şirketleri tarafından yapılır. Bu tip jeneratörlerde, makineler, tuzlu su akış hızı, volt ve amper değerlerini otomatik bir şekilde değiştirirken,  cihazı kullanan kişilerin, elektrolize suyun klor konsantrasyon seviyelerini ayarlamalarını sağlar  (Huang ve ark., 2008).

Hsu (2003) yaptığı çalışmada, elektroliz işleminin verimliliği aynı zamanda elektrolize su jeneratörünün ayırma işlemi verimliliği üzerine su sıcaklığı ve tuz konsantrasyonu ile su akış hızı arasındaki ilişkiyi araştırmıştır. Hsu (2003) çalışmasında şu sonuçlara varmıştır: (1) Elektrik potansiyeli ( 7,9-7,15 V) ve elektroliz hücresinin güç tüketimi (16-120W), su akış hızını, su sıcaklığını ve besleme çözeltisi içerisindeki tuz konsantrasyonunu etkilememiştir. (2) Su sıcaklığı ve su akış hızı; elektrik akımı üzerinde etkili olmuş ve elektrik akımını değiştirmiştir. (3) Elektroliz hücresinin verimliliği ve iyon değişim membranının verimliliği, suyun akış hızının ve besleme çözeltisinin içerisindeki tuz konsantrasyonun artmasıyla, önemli ölçüde azalmıştır.

Hsu (2005) yaptığı çalışmada, tuz konsantrasyonunun artması ve su akış hızının azalmasıyla, oksitlenme- indirgenme potansiyelinin (YİP) azaldığını ve serbest haldeki klor miktarının arttığını ifade etmiştir.

5. Elektrolize Suyun Avantajları ve Dezavantajları
Elektrolize suyun en önemli avantajı güvenilir bir dezenfektan olmasıdır. Elektrolize su aynı zamanda güçlü bir asittir;  hidroklorik asit veya sülfürik asitten farklıdır. Elektrolize suyun, cilt, mukoza, membranlar veya organik materyaller üzerinde aşındırıcı bir etkisi yoktur. Elektrolize suyun insan vücuduna zararlı olmadığı ve çevre için güvenilir olduğu bildirilmiştir. Elektrolize su kullanımının, glutaraldehit kullanımıyla kıyaslandığında,  elektrolize suyun üretim/kullanım maliyeti yaklaşık 225 kat daha düşüktür.  Sakurai ve ark.'nın (2003) yaptığı çalışmada,  elektrolize suyun maliyetinin 5.3 yen/L ve glutaraldehitin maliyetinin 1200 yen/L olduğunu belirtmiştir. Gıdalarda elektrolize su kullanılması ile klor kalıntısına varılmadığı tespit edilmiştir (Anon., 1998).  Elektrolize su kullanımının temizlik için harcanan zamanı azalttığı ve diğer kullanılan dezenfektanlara göre daha az yan etkisinin olduğu ve kullanımının kolay olduğunun sonucuna varılmıştır. (Tanaka ve ark., 1999). Elektrolize su, organik maddelerle temas ettiğinde, musluk suyu veya ters ozmoz yöntemiyle elde edilen sularla karıştırıldığında tekrar normal su haline dönüşebilmektedir. ( Poçan ve ark., 2011).  Elektrolize su üretiminde kullanılacak ekipmanların ilk yatırım maliyetleri haricinde, işletim maliyetleri de düşüktür. Tehlikeli kimyasal maddelerin depolanması ve taşınması sırasında oluşabilecek tehlikeli durumlar, elektrolize suyun kullanılması durumunda önlenebilecektir. (Park ve ark., 2002b). Elektrolize suyun kullanımı ile mikrobiyal inaktivasyon ısısal olmayan bir işlemle sağlanır ve ısısal işlemin neden olabileceği duyusal kayıplar olmaz (Park ve ark., 2002b).

En önemli dezavantajı; elektroliz işlemiyle birlikte elektrolize su sürekli olarak üretilmezse (H+, HOCl ve Cl2) , elektrolize su hızlı bir şekilde antimikrobiyal etkisini kaybeder. (Kiura ve ark., 2002)

6. Elektrolize Suyun Gıda Endüstrisinde Kullanımı
Gıda güvenliği ve halk sağlığı gün geçtikçe önemli bir konu haline gelmekte ve bu konu üretici ve tüketicilerin ilgisini çekmektedir. Son zamanlarda elektrolize suyun gıda endüstrisinde kullanımı artmaya başlamıştır. Et, süt sağım üniteleri, meyve ve sebze gibi gıdalarda elektrolize suyun kullanımı ile yapılmış çalışmalar bulunmaktadır. Elektrolize suyun; kesim tahtaları, kanatlı gövdeleri, yumurta, marul, havuç, armut, elma, şeftali, çilek ve çeşitli gıda işleme ekipmanlar için etkili bir antimikrobiyel ajan olduğu belirtilmiştir. Walker ve ark. (2005) yaptıkları çalışmada, süt sağım ünitelerinde CIP ünitesinde, elektrolize suyun temizlik ve sanitasyon ajanı olarak kullanılabileceğini ifade etmişlerdir. Polipropilen kesme tahtalarında E.Coli O157:H7 miktarında 5log KOB/cm2 den daha fazla azalma olduğu saptanmıştır. ( Venkitanarayanan ve ark; 1999). Cam, paslanmaz çelik, seramik ve fayans gibi gıda işleme ekipmanlarında E.aerogenes miktarında 2.3 log KOB/ cm2 ve S. Aureus miktasında 1.8 KOB/cm2 azalma olmuştur. (Özer ve ark., 2012). Elektrolize suyun mikrobiyal inaktivasyonu ve bakterisidal etkisi için yapılan birçok çalışma mevcuttur. Elektrolize suyun, Pseudomonas aeruginosa, Staphylococcus aurreus, S. Epidermis, E.coli, Salmonella enteritidis, Salmonella typhimurium, Bcillus cereus, Listeria monocytogenes, Campylobacter jejuni, Enterobacter aerogenes ve Vibrio parahaemolyticus gibi çeşitli mikroorganizmalar üzerinde antimikrabiyel etkisi vardır. ( Poçan ve ark., 2011). 

Meyvelerin hasatı sonrası görülen çürüme olayı meyve sektöründe ekonomik kayba neden olur. Al-Haq ve ark. (2001) yaptıkları çalışmasında, elektrolize suyun, şeftalinin yüzeyinde sterilizasyon amaçlı kullanılması durumda, şeftalinin çürümesinin önlenebileceğini ve elektrolize suyun diğer sıvı sterilantlara alternatif olarak kullanılabileceğini belirtmişlerdir. Patulin başlıca elma da bulunan bir mikotoksindir. Penicillum expansum ile birlikte ortak bir şekilde meyvelere kontaminasyon olabilirler. 60 mg/L serbest klor içeren %100 ve %50 olan elektrolize suların kullanımı ile elmalardaki Penicillum expansum sporları azaltılabilir. Başka bir çalışmada ise salatalık üzerine elektrolize su uygulaması yapılmıştır. Elektrolize su uygulaması ile işlem koşullarının pH : 2,6, serbest klor içeriği:30 ppm ve yükseltgenme-indirgenme potansiyelinin YİP: 1130 mV ve daldırma işleminin 10 dakika olduğu belirtilmiştir. Aerobik mezofilik bakterilerin sayısında 1.4 (log 10) seviyesinde azalma ve koliform bakterilerin sayısında 2.1 (log 10) den daha fazla mikrobiyal azalma olduğu saptanmıştır (Koseki ve ark., 2004).  Doğranmış taze marullarla yapılan çalışmada, marulların elektrolize suya pH: 2,6, serbest klor içeriği:30 ppm, YİP:1140 mV, 10 dakika daldırılması ile aerobik bakterilerin sayısında 2/gr, maya ve küflerin sayısında 1,5/ gr azalma olduğu rapor edilmiştir (Koseki ve ark., 2001; Kuşçu ve Pazır., 2006). Elektrolize suyun dezenfekte edici olarak madde olarak kullanıldığı bu çalışmalarda, elektrolize suyun etkinliğinin muamele edilen meyvenin yüzey yapısına bağlı olduğunun sonucuna varılmıştır. (Huang ve ark., 2008)

Et ve et ürünlerinde kontaminasyon sonucunda mikroorganizmalar hızlı bir şekilde çoğalarak sayıları oldukça artmakta ve ürünlerde istenmeyen tat, koku, tekstür ve renk bozulmalarına neden olmakta ve et ürünlerinde kalite kayıplarına yol açmaktadır. Et ve et ürünleri sektöründe elektrolize su, kesim tahtaları, duvarlar, zemin, üretim alanları, araçlar ve ekipmanların temizlik ve dezenfeksiyonunda kullanılmaktadır. Büyükbaş hayvan kesimhanelerinde, elektrolize suyun kullanılarak kesim sonrasında karkasın yıkanarak kontaminasyonun önlenmesi sağlanır. Aynı zamanda kesim ortamının ve alet - ekipmanlarının dezenfeksiyonları yapılmış olur. Kanatlı hayvan yetiştiriciliğinde ise, hayvansız kümeslerin sislenmesinde ve hayvan yemlerinin dezenfekte edilmesinde elektrolize su kullanılır. (Özer ve Kılıç., 2012). Park ve ark. (2002) yılında tavuk kanatları üzerine bir çalışma yapmıştır. Yapılan çalışmada elektrolize suyun işlem koşulları pH’ ın 2.57, YİP’nın 1082 mV ve serbest klor içeriğinin 50 mg/L olarak uygulanmıştır. 30 dakika için 100 rpm’lik karıştırma işlemi uygulanmıştır. Kanatlı etlerdeki Camylabacter Jejuni miktarı 3log/g azalma göstermiştir. Fabrizio ve Cutter (2004) yaptıkları çalışmada, domuz etine 15 saniyelik elektrolize su uygulamasını gerçekleştirmiştir. Elektrolize su uygulaması ile L.monocytogenes, S. Typhimurim ve C.coli populasyonlarının miktarlarında azalmalar olduğunu kaydetmiştir. Bu çalışma, pH : 2,4, YİP: 1160 mV ve serbest klor içeriği 50 mg/s olan elektrolize suyun, domuz etinin yüzeyine 15 saniye püskürtülmesiyle gerçekleştirilmiştir. Çiğ somon eti üzerinde yapılan çalışmada elektrolize su kullanılarak bakterilerin inaktivasyonu gerçekleştirilmiştir. İşlem koşulları pH :2.6, YİP 1160 mV ve serbest klor içeriği 90 mg/L'de gerçekleştirilmiştir. Bu işlem 35°C ve 64 dakikada sonuçlanmıştır. 35° C'de çiğ somon etinin üzerine elektrolize su uygulanması ile E. Coli’nin miktarında 1,07 CFU/g azalma ve L.monocytogenes’in miktarında 1,112 CFU/g azalma olduğu saptanmıştır. (Ozer ve Demirci.,2006). Ayrıca geleneksel balık pazarlarında, balık yüzeylerinin elektrolize su ile temizlenmesinin, balıklarda bakteriyel kontaminasyonun önlenmesi açısından çok etkili bir dezenfektan olduğu vurgulanmıştır (Hati ve ark., 2012). Sarı yüzgeçli tuna balıkların raf ömürlerini uzatmak amacıyla, soğutulmuş ve dondurulmuş depolama sırasında  elektrolize su ve  CO gazı kombinasyonu uygulanmıştır. Yapılan çalışmada, Alexandrium minitum, Alexandrium catenalla ve Gymnodinium catenatum zehirli yosun türlerinin (dinoflagellatlar) çoğalma ve toksitesi üzerine, elektrolize su kullanımının etkisi incelenmiştir. Elektrolize suyun bu zehirli yosun türlerine (dinoflagellatlar)  çok etkili olduğu ve bu türlerin toksik özelliğini tahrip ettiği raporda belirtilmiştir. (Huang ve ark., 2006a)


Alkali elektrolize suyun (pH 7-9,5) yemeklerin kısa sürede pişirilmesi, çay ve kahvenin suya göre daha hızlı bir şekilde karıştırılması ve renk vermesi, alkolün etkisinin vücuttan daha hızlı bir şekilde atılması, pirinç pilavının daha lezzetli olması, alınan gıdaların vücut tarafından daha kolay emilmesi, balık gibi kokulu gıdaların kokularının uzaklaştırılması, et ve sert sebzelerin pişirilmesi gibi amaçlarla kullanıldığı da belirtilmiştir. ( Poçan ve ark.,2011)



7.  Elektrolize Suyun Diğer Alanlarda Kullanımı

Elektrolize suyun gıda, temizlik ve sanitasyon, diş hekimliği, tıp ve tarımsal uygulamalarının kullanım alanlarının dışında farklı amaçlarla kullanıldığı halk tarafından bilinmektedir. Evcil hayvanlardaki parazitlerin uzaklaştırılmasında alkali elektrolize suyun kullanıldığı bildirilmiştir. Japonya, Amerika ve Rusya gibi ülkelerde, ev tipi elektrolize su cihazları vasıtasıyla elektrolize sular üretilip evlerde kullanılmaktadır. Asidik elektrolize su (pH 4-6); yıpranmış kuru ciltlerin önceki nemli haline getirilmesi, saç diplerinde oluşan kepeğin önlenmesi, yaraların temizlenmesi, akne ve egzamaların iyileştirilmesi, hemoroitlerin tedavisi, ayaklarda oluşan mantarların iyileştirilmesi, sivilcelerin giderilmesi, mide spazmı ve ülser gibi mide rahatsızlıklarının tedavisi gibi çeşitli alanlarda kullanılmaktadır. (Poçan ve ark., 2011)




8. Sonuç

Gıda endüstrisinde insan sağlığı açısından güvenli ve kaliteli bir ürün elde etmek için uygun temizlik ve sanitasyon programlarının kullanılması gerekir. Gıda endüstrisinde en sık karşılaşılan sorunlardan biri de mikrobiyal kontaminasyondur. Mikrobiyal kontaminasyonu önlemek için temizlik ve dezenfeksiyon çok önemli rol oynamaktadır. Son yıllarda elektrolize suyun kullanımı ile yapılmış birçok çalışma bulunmaktadır. Elektrolize su, diğer dezenfektanlarla kıyaslandığında büyük bir potansiyele sahiptir. Elektrolize suyun güvenilir olması ve maliyetinin düşük olması olması nedeniyle dezenfeksiyon amacıyla çok fazla kullanılmaya başlandığı görülmektedir. Elektrolize suyun en önemli özelliklerinden biri de, mikrabiyal inaktivasyonu çok etkili bir şekilde sağlamasıdır. Ayrıca elektrolize suyun, üretiminin kolay olması, ucuz olması, çevre dostu olması, kullanımının kolay olması, NaCl hariç hiçbir kimyasal madde içermemesi gibi çok önemli avantajları da bulunmaktadır. Elektrolize su uygulamaları sadece gıda sanayinde olmayıp; diş hekimliği, tıp, tarımsal alan ve gıda işleme ekipmanlarını üzerinde de dezenfektan olarak kullanılmaktadır. Birçok alanda ve gıda sanayinde elektrolize su sahip olduğu avantajlarından dolayı dezenfaktan olarak kullanılsa da, elektrolize su ile ilgili konuların daha fazla araştırılmasına gereksinim vardır.


9. Kaynaklar
1.Al-Haq, M. I., Seo, Y., Oshita, S., & Kawagoe, Y. (2001). Fungicidal effectiveness of electrolyzed oxidizing water on post harvest brown rot of peach. Horticultural Science, 36, 1310–1314.

2.Buck, J. W., Iersel, M. W., Oetting, R. D., & Hung, Y. C. (2002). In vitro fungicidal activity of acidic electrolyzed oxidizing water. Plant Disease, 86, 278–281.

Chang P.C. 2003. HACCP Update in fish process in Taiwan. In DF: Hwang & T. Noguchi
3.(Eds.), Proceedings of International Scientific Symposium On Marine Toxins and Marine Food Safety (sayfa 137–141). Keelung: National Taiwan Ocean University.

4.Fabrizio, K. A., & Cutter, C. N. (2004). Comparison of electrolyzed oxidizing water with other antimicrobial interventions to reduce pathogens on fresh pork. Meat Science, 68, 463–468.

5.Hati, S., Mandal, S., Minz, P.S., Vij, S., Khetra, Y., Singsh, B.P., Yedov, P. (2012). Electrolyzed Oxidized Water (EOW): Non-Thermal Approach for Decontamination of Food Borne Microorganisms in Food Industry . Food and Nutrition Sciences , 3, 760-768


6.Hsu, S. Y. (2003). Effect of water flow rate, salt concentration and water temperature on efficiency of an electrolyzed oxidizing water generator. Journal of Food Engineering, 60, 469–473.

7.Hsu, S. Y. (2005). Effects of flow rate, temperature and salt concentration on chemical and physical properties of electrolyzed oxidizing water. Journal of Food Engineering, 66, 171–176.

8.Huang, Y.R., Hung, Y.C., Hsu, S.Y., Huang, Y.W., Hwang,  D.F. 2008. Application of electrolyzed water in the food industry. Food Control 19, 329-345.

9.Kiura H, Sano K, Morimatsu S, Nakano T, Morita C, Yamaguchi M. 2002. Bactericidal activity of electrolyzed acid water from solution containing sodium chloride at low concentration, in comparison with that at high concentration.

10.Koseki, S., Yoshida, K., Kamitani, Y., Isobe, S., & Itoh, K. (2004c). Effect of mild heat pre-treatment with alkaline electrolyzed water on the efficacy of acidic electrolyzed water against Escherichia coli O157:H7 and Salmonella on lettuce. Food Microbiology, 21, 559–566.

11.Liao, L. B., Chen, W. M., & Xiao, X. M. (2007). The generation and inactivation mechanism of oxidation–reduction potential of electrolyzed oxidizing water. Journal of Food Engineering, 78, 1326–1332.

12.Mead P.S., Slusker L., Dietz V., Slutsker L., Dietz V., McCagi L.F., 1999. Food-related illness and death in the United States. Emerging Infect Dis,5, 607–625.


Morita, C., Sano, K., Morimatsu, S., Kiura, H., Goto, T., Kohno, T.,ve ark. (2000). 13. Disinfection potential of electrolyzed solutions containing sodium chloride at low concentrations. Journal of Virological Methods, 85, 163–174.

14.Poçan H.B., Karakaya M., Ulusoy K., 2011. Elektrolize Suyun Gıda Endüstrisinde Kullanımı. GIDA (2011) 36 (3):169-176

15.Park, H., Hung, Y. C., & Kim, C. (2002b). Effectiveness of electrolyzed water as a sanitizer for treating different surfaces. Journal of Food Protection, 65, 1276–1280.

16.Onoğur,  T.A., Elmacı,  Y., Demirağ , K., 2011. Gıda Kalite Sağlama, Sidas Medya, No:12, 1. Baskı, İzmir 

17.Ozer, N. P., & Demirci, A. (2006). Electrolyzed oxidizing water treatment for decontamination of raw salmon inoculated with Escherichia coli O157:H7 and Listeria monocytogenes Scott A and response surface modeling. Journal of Food Engineering, 72, 234–241

18.Sakurai, Y., Nakatsu, M., Sato, Y., & Sato, K. (2003). Endoscope contamination from HBV- and HCV-positive patients and evaluation of a cleaning/disinfecting method using strongly acidic electrolyzed water. Digestive Endoscopy, 15, 19–24.

19.Shimizu, Y., & Hurusawa, T. (1992). Antiviral, antibacterial, and antifungal actions of electrolyzed oxidizing water through electrolysis. Dental Journal, 37, 1055–1062

20.Tanaka, N., Fujisawa, T., Daimon, T., Fujiwara, K., Tanaka, N., Yamamoto, M., et al. (1999). The effect of electrolyzed strong acid aqueous solution on hemodialysis equipment. Artificial Organs, 23, 1055–1062.

21.Venkitanarayanan, K. S., Ezeike, G. O., Hung, Y. C., & Doyle, M. P. (1999a). Inactivation of Escherichia coli O157:H7 and Listera moncytogenes on plastic kitchen cutting boards by electrolyzed oxidizing water. Journal of Food Protection, 62, 857–860.

22.Venkitanarayanan, K. S., Ezeike, G. O., Hung, Y. C., & Doyle, M. P. (1999b). Efficacy of electrolyzed oxidizing water for inactivating Escherichia coli O157:H7, Salmonella Enteritidis and Listeria monocytogenes. Applied and Environmental Microbiology, 65, 4276–4279.

23.Walker, S. P., Demirci, A., Graves, R. E., Spencer, S. B., & Roberts, R. F.(2005b). CIP cleaning of a pipeline milking system using electrolyzed oxidizing water. International Journal of Dairy Technology, 58, 65–73.




















Yazarın diğer yazıları